Tüm Zamanların En İyi 25 Sorusu... [BBC Magazin]

BBC magazine tüm zamanların en iyi sorularını derledi ve yanıtladı. İşte ilk 25 soru! 



1.Neden kek ve ekmek bayatladığında sertleşir de bisküvi yumuşar?

Bununla ilgili yazılmış çok fazla kitap vardır.Ekmekle ilgili en temel cevap undaki 
nişasta kristallerinin pişme aşamasında su çekip yumuşamasıdır.Bu yumuşayan 
nişasta retrogradasyon adı verilen bir kaç günlük süre sonrasında tekrar kristalleşir ve 
bu da ekmeğin sertleşmesini sağlar. Bisküvilerdeki nişasta da bu aşamadan geçer 
fakat bisküvide var olan şeker bunu tersine çevirir ve havadan nem alarak 
bisküvinin yumuşamasını sağlar. Kek ise tarifine bağlı olarak hem sertleşir 
hem yumuşar.Eğer malzemeleri arasında şeker var ise yumuşaması 
muhtemeldir.





2.Yıldırımdan elektrik akımı üretilebilir mi?

Bu pratik olmamasına rağmen mümkündür ama enerji depolamak bir problem oluşturabilir. 





3.Müzikte matematik var mıdır?

Evet matematikle müzik arasında birçok bağ bulunmaktadır. 





4.Tavuklar neden uçamaz?

Yaban tavukları aslında uçabilir.Diğerleri ise binlerce yıldır boyutları için 
beslendiklerinden bir ağacın tepesinden atlayıp uçmaktan fazlası için 
çok ağırlardır.Kanatları daha fazlasını kaldıramayabilir.





5.Evrendeki en soğuk yer neresidir?

Evrendeki en soğuk yer yeryüzünden 5000 ışıkyılı uzaklıktaki Boomerang Nebula'da 
bir toz ve gaz bulutudur. -272(-457.6bir ısısı vardır





6.Suya alerjimiz olabilir mi?

Hayır. Alerjiler, bağışıklık sistemindeki antikorların bu maddeye saldırması 
sonucu oluşur. Ama suya bağlı olan hiçbir antikor yoktur.





7.Kurşun geçirmez cam nasıl yapılır?

Buna kurşuna dayanıklı cam demek daha doğru olur, çünkü bu camlar bir şeyin 
içine girmesine karşı dayanıklıdır. Ancak aynı yere bir dizi mermi fırlatılması bu 
camların da kırılmasına yol açacaktır. Bu camlar genelde cam tabakalar arasına 
deforme olabilen polikarbonat plastik tabakası koyarak yapılır. Merminin etkisiyle
dıştaki cam katman kırılır; bu da enerjiyi daha geniş bir alana yayar; böylelikle 
plastik katman biraz esner ama kırılmaz. 





8.Tohumlar hangi yöne büyüyeceklerini nasıl bilirler?

Tüm bitkiler yerçekimsel alanın yönünü hisseder ve ona göre kendilerini ayarlarlar.
Buna yerçekimine göre hareket etme denir. 




9.Sumo güreşçileri neden bu kadar şişmandır?

Newton'un ikinci hareket kuralı olan hız= güç/ hacim eşitliğine göre, ne kadar 
ağır olursanız rakibinizin sizi yerinizden oynatabilmesi için o kadar çok güç 
kullanması gerekir. En şişman Sumo güreşçisi 267 kiloydu. 





10.Neden yaşlı adamlar saçlarını kaybederken burun kılları çoğalmaya devam eder?

Erkeklerin kelleşmesinin sebebi DHT ya da dihydro testesteron hormonudur. 
Bunun vücuda çok fazla etkisi vardır ve bunlardan birinin de burun deliklerindeki 
kılların kaybedilmesini engellemek olduğu düşünülüyor.





11.Evren neden yapılmıştır?

Bu 21. yüzyılda bilimin karşı karşıya olduğu en büyük sırlardan biridir. Büyük 
Patlamadan kalan ısı ile ilgili son yapılan araştırmalar atomlardan oluşan 
maddelerin Evren'deki tüm maddenin sadece yüzde bir veya ikisini 
oluşturduğunu gösterdi.





12.Neden içimize saf oksijen çekersek ölürüz?

Kanımız nefesimizle içimize çektiğimiz oksijeni yakalayıp hemoglobin denen 
moleküle bağlayarak taşınmasını sağlar. Eğer normal oksijen yoğunluğu daha fazla 
olan havayı içinize çekerseniz, ciğerlerinizdeki oksijen kanınızın taşıyabileceği 
miktarın üstüne çıkar. Sonuç olarak açıkta kalan bu oksijen ciğerlerdeki 
proteinlere yapışır ve merkezi sinir sisteminin çalışmasını önler hatta retinaya 
saldırır. 




13.Hapşırırken gözlerimizi kapamazsak gözlerimiz yerinden fırlar mı?

Hayır, birçok nedenden dolayı böyle bir şey olmaz. Öncelikle hapşırmayla ilgili olan 
burun ve boğazdaki hava deliklerinin hiçbiri gözlerin arkasında bulunan hiçbir 
şeyle doğrudan bağlantılı değildir. Bunun anlamı da, hapşırma sonucu ortaya çıkan 
hava basıncı gözlerinizin dışarı fırlamasına neden olmaz. 





14.Sarı arılar bal yapar mı?

Hayır. Yetişkin sarı arılar çiçeklerden balözü alırlar ama bunları bala 
dönüştürmezler. Bunları yavrularını beslemede kullanırlar. 





15.Neden kafamızı çarptıktan sonra yıldız görürüz?

Aslında gördüğünüz yıldızlar, aynı anda çalışan beynin görme bölümündeki 
nöronlardır. Bu, ayağa çok hızlı kalktığınız zaman ya da beyninize bir darbe 
aldığınız zaman oksijen seviyesinin hızlıca değişmesinden dolayı meydana gelir. 
Kılcal damarlara en yakın nöronlar ilk olarak etkilenir, ancak eğer bu çok hızlı 
olursa çevre nöronlar da bundan etkilenebilir. Bunun sonucunda beyninizin yıldız 
olarak algıladığı sinyaller oluşur. 





16.Soğan neden ağlatır?

Kesilen soğanın dokusu alinaz enzimi salgılar. Bu enzim sülfoksitleri sülfenik aside 
çevirir. Bu asitler kendiliğinden yeniden şekillenir ve gözyaşlarının oluşmasını 
sağlayan sin-propanetiyal-S-oksit meydana gelir. Bu, yaklaşık otuz saniye sürer 
ve kimyasal etkisini beş dakika içinde kaybeder. Gözün ön tabakasında yer alan 
kornea, dışarıdan gelecek fiziksel ve kimyasal etkilere karşı gözü korur. Bu 
amaçla kornea üzerinde yüksek duyarlılıkta sinirler bulunur. Korneada ayrıca, 
gözyaşı bezlerini harekete geçirecek algılayıcılar da vardır. Serbest sinir 
uçları sin-propanetiyal-S-oksiti algıladıklarında, sinir sistemi harekete geçer ve 
gözyaşı bezinden salgılanan sıvı ile zararlı madde korneadan temizlenir. Soğanın 
bu etkisini ortadan kaldırmak için, soymadan önce soğanı ısıtabilir ve enzim 
aktivitesini bozarak gözlerimizin yaşarmasını engelleyebiliriz. 





17.Sabunun dış kısmı daima temiz midir?

Kesinlikle hayır. Kullanıldıktan sonra sabunun dış yüzeyinde su,köpük ve kir kalır.
Su ve köpük kurur ama kir ordadır. 





18.Vücumuzdaki hücreler öldüğünde ne olur?

Vücudumuzun yüzeyindeki ya da organlarımızın dışındaki hücreler deri yoluyla 
ve boşaltımla vücuttan atılır. Vücudun içinde kalan ölü hücrelerin bazıları 
fagositler tarafından temizlenir.Ölü hücrelerden edinilen enerji diğer beyaz 
hücrelerin üretiminde kullanılır.Bazı ölü hücreler özellikle bırakılır, çünkü 
bunların vücuttaki görevleri hala bitmemiştir. Örneğin, gözün lensi, deri, tırnak 
gibi dokular da ölü hücrelerden oluşur ama bunlar beden için gerekli olduğu için 
yok edilmezler.





19.Örümcekler kendi ağlarına neden yakalanmaz?

Örümcekler, kendi ağlarına kolay kolay yakalanmaz, bunu iki şekilde başarır. Birincisi, 

avı için ördüğü ağda ayrıca sadece kendisinin üzerinde hareket edebileceği 
yapışkan olmayan özel ulaşım iplikleri vardır, örümcek bunları tanır. İkincisi, 
ağız kısmındaki bir salgı bezinde ürettiği salgı ile sürekli ayaklarını yağlı tutar ve 
böylece yanlışlıkla tuzak ağına düştüğünde kendisini kurtarabilir. Fakat 
ürkütüldüğünde nadiren kendi ağına takılıp diğer örümceklere de yem 
olabilir 





20.Solak insanlar daha etraflıca mı düşünür?

Hayır, sağ el ya da sol elini kullananlar arasında böyle bir yetenek farklılığı 
olduğunu öne süren bir çalışma yoktur. 





21.Renk körlüğü düzeltilebilir mi?

Hayır.Renk körlüğünün nedeni, kalıtım yoluyla aktarılan, gözdeki renk 
duyarlı protein kodunu sağlayan gendeki kusurdur. 





22.Kafanızın büyüklüğü IQ'nuzu etkiler mi?

Hayır. 1998'de yapılan bir çalışma kafanın büyüklüğüyle beynin büyüklüğü arasından 
bir bağlantı olduğu sonucunu ortaya çıkarmıştır fakat, IQ'nun boyutla bir ilgisi yoktur 
en azından genç ve sağlıklı yetişkinlerde. 






23.GPS sağlayıcılı bir cep telefonunuz varsa hükümet sizi takip edebilir mi?

Evet, eger cep telefonunuzun GPS'i varsa bulunduğunuz yer operatöre bildirilir 
fakat telefonunuzun açık olması koşulu ile. 





24.Kuşların kanatları nasıl su geçirmez olabilir?

Kuşun karnındaki tüylerle, kanat ve kuyruk tüyleri birbirinin aynı değildir.
Kuyruk tüylerinin altında salgı bezleri bulunur. Çoğunun salgı bezleri yağ içerir. 
Kuyruk tüylerinin altında gizli olan yağ sıradan bir madde değildir. Aksine bu salgı 
son derece gelişmiş bir dezenfektandır. Bu dezenfektan kuşun tüylerinde bakteri 
ve mantar üremesini engeller. Ancak etkili olabilmesi için bu yağın tüm tüylere 
yayılması gerekir. İşte kuşlar da her fırsatta titiz bir çalışmayla tüm tüylerini 
yağlar. Yalnızca yağlamakla kalmazlar, tüylerinin bakımı için dikkatli bir temizlik 
ve düzenleme de yaparlar. Yaşamaları için gerekli olan bu çalışmayı gagalarıyla 
yaparlar. Gagaları ile aldıkları yağı, tüylerinin temizliğinde kullanan kuşlar, bu 
sayede tüylerinin esnekliğini de korur ve su geçirmesini engeller.





25.Burnunuzu çarptığınızda neden gözleriniz yaşarır?

Burun yumuşak ve hassastır ve geniz yolu gözlere gözyaşı kanalı ile bağlıdır.Normalde 
bu lakrimal sıvı(gözyaşı) burun yoluyla drenaj sağlar. Ama burunda toplanan bu 
sıvı yeterli olduğunda burunun akışı normal boşaltma yolunu engelleyebilir gidecek 
hiçbir yeri olmadağı için gözyaşları akar.

Bu blogdaki popüler yayınlar

1889 Şam'dan Güzel Bir Hikaye... [Kalenderi-Dehri Gezsen]

'Kadınım- Doğum(Şiir)'... Volkan Konak...

Hangi Marka Hangi Ülkenin... Meraklısına